Nội dung chính
Bối cảnh và mục tiêu chiến lược
(ĐTCK) Ngày 6/1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm ký Nghị quyết 79‑NQ/TW, mở ra bước chuyển mình quan trọng cho kinh tế nhà nước trong kỷ nguyên cạnh tranh toàn cầu.
Mục tiêu định lượng tới 2030 và tầm nhìn 2045
Nghị quyết đưa ra các chỉ tiêu cụ thể: đến năm 2030, Việt Nam muốn có 50 doanh nghiệp nhà nước (DNNN) nằm trong top 500 Đông Nam Á và 1‑3 DNNN lọt vào top 500 toàn cầu. Đối với ngân hàng nhà nước, ít nhất 3 ngân hàng thương mại dự kiến sẽ có vị trí trong top 100 ngân hàng châu Á về tổng tài sản.
Về dài hạn, mục tiêu 2045 là khiến kinh tế nhà nước trở thành trụ cột chiến lược, đồng thời đạt mức dự trữ quốc gia 2% GDP, 60 DNNN trong top 500 Đông Nam Á và 5 DNNN trong top 500 toàn cầu.
Đột phá trong quản trị doanh nghiệp nhà nước
Để đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, 100% DNNN phải áp dụng quản trị hiện đại trên nền số và 100% tập đoàn, tổng công ty nhà nước phải tuân thủ chuẩn OECD. Điều này giúp nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả sử dụng vốn nhà nước.
Ngân hàng nhà nước: từ “bình ổn” tới động lực hiện đại hóa
Bốn ngân hàng thương mại nhà nước được xác định là lực lượng nòng cốt, dẫn đầu về công nghệ và quản trị. Họ sẽ đóng vai trò chủ lực trong việc duy trì quy mô, thị phần và khả năng điều tiết thị trường, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số tài chính quốc gia.
Con người và thể chế: yếu tố quyết định thành công
Nghị quyết nhấn mạnh xây dựng đội ngũ lãnh đạo, quản lý và chuyên gia có trình độ cao, mức lương phù hợp với thị trường, và các chính sách thu hút nhân tài. Đồng thời, cơ chế bảo vệ cán bộ “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm” được thiết lập để giảm nỗi lo sợ trách nhiệm và khuyến khích đổi mới.
Cơ sở dữ liệu quốc gia và giám sát số
Hệ thống dữ liệu về vốn, tài sản và nguồn lực nhà nước sẽ được chuẩn hoá, quản lý thống nhất và khai thác như công cụ giám sát, đánh giá hiệu quả và hỗ trợ hoạch định chính sách. Đồng thời, Nghị quyết yêu cầu chấm dứt kiểm toán chồng chéo, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong thanh tra và xử lý nghiêm các hành vi lạm dụng.
Chiến lược tập trung nguồn lực và cơ chế tài chính mới
Ngân sách nhà nước sẽ tập trung vào một số tập đoàn lớn trong các lĩnh vực chiến lược: quốc phòng‑an ninh, năng lượng, tài chính‑ngân hàng, logistics, hạ tầng số, công nghệ cao, khoáng sản chiến lược, hóa chất, vật liệu xây dựng và nông‑lâm nghiệp. Các cơ chế mới cho phép tăng vốn điều lệ, giữ lại lợi nhuận sau thuế cao hơn và khuyến khích sáp nhập, hợp nhất nhằm tạo ra “quả đấm thép” thay vì phân tán nguồn lực.
