Nội dung chính
Tòa án nhân dân không chỉ là trụ cột bảo vệ công lý, mà còn là “pháo đài” chính trị‑pháp lý vững chắc, giữ vững niềm tin của nhân dân.
Trải qua 80 năm phát triển, hệ thống Tòa án nhân dân Việt Nam đã khẳng định vị thế trung tâm trong bộ máy nhà nước, gắn liền với tiến trình cách mạng của Đảng và dân tộc.
Vai trò của Tòa án không còn chỉ dừng lại ở việc xét xử các vụ việc đơn lẻ. Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên mới với yêu cầu cao về quản trị, kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng, hoạt động của Tòa án mang tầm vóc chiến lược, ảnh hưởng trực tiếp tới ổn định chính trị‑xã hội và nền tảng phát triển bền vững.
Trụ cột quyền lực tư pháp trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
Trong mô hình Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, quyền lực nhà nước được phân công, phối hợp chặt chẽ giữa lập pháp, hành pháp và tư pháp. Tòa án nhân dân – cơ quan thực thi quyền tư pháp – giữ vai trò đặc biệt quan trọng: thực thi pháp luật, đưa ra các bản án, quyết định có hiệu lực thi hành.
Thông điệp của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Tòa án nhân dân nhấn mạnh: Tòa án phải trở thành “pháo đài” chính trị‑pháp lý, không chỉ là tuyến phòng thủ trước các nguy cơ xâm phạm pháp luật mà còn là điểm tựa thể chế, bảo đảm sự minh bạch, công bằng cho toàn bộ hệ thống quản trị quốc gia.
Chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực – Nhiệm vụ “sống còn”
Đảng đã khẳng định chiến lược cải cách tư pháp: “Xây dựng nền tư pháp trong đó Tòa án là trung tâm, xét xử là trọng tâm, tranh tụng là khâu đột phá”. Việc đặt Tòa án ở vị trí trung tâm không chỉ là phân công tổ chức mà còn là lựa chọn chiến lược, vì mọi cải cách pháp luật, mọi bảo vệ quyền con người đều phải được kiểm nghiệm qua hoạt động xét xử.
Trong thời gian qua, Tòa án đã xử lý nghiêm các đại án kinh tế, tham nhũng, thể hiện quyết tâm “không có vùng cấm, không có ngoại lệ” của Đảng và Nhà nước. Những bản án đúng người, đúng tội, đúng pháp luật không chỉ răn đe mà còn củng cố niềm tin của nhân dân vào sự nghiêm minh của pháp luật.
Song song với việc xét xử, công tác thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng được Tòa án chú trọng, góp phần khắc phục thiệt hại cho Nhà nước và nâng cao hiệu quả thực tiễn của cuộc đấu tranh chống tham nhũng.
Tòa án kiến tạo và “pháo đài” niềm tin của nhân dân
Vai trò của Tòa án không chỉ dừng lại ở việc áp dụng pháp luật một cách thụ động. Thông qua thực tiễn xét xử, Tòa án phát hiện các bất cập, lỗ hổng trong hệ thống pháp luật và đưa ra kiến nghị sửa đổi sát sườn.
Hoạt động phát triển án lệ, tổng kết thực tiễn xét xử và hướng dẫn áp dụng pháp luật đã góp phần quan trọng bảo đảm tính thống nhất, ổn định và khả năng dự báo của nền tư pháp.
Đặc biệt, việc Tòa án chủ trì xây dựng Luật Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế là một bước đột phá, thể hiện tầm nhìn hội nhập quốc tế và đóng góp vào môi trường pháp lý an toàn, minh bạch, phục vụ phát triển kinh tế quốc gia.
Niềm tin của nhân dân không thể được xây dựng bằng khẩu hiệu, mà phải dựa trên sự công tâm, khách quan và liêm chính trong từng phán quyết. Mỗi thẩm phán cần là tấm gương về bản lĩnh chính trị, trí tuệ và đạo đức nghề nghiệp, đảm bảo mọi quyết định “thấu tình, đạt lý”.
Hơn nữa, Tòa án cần ngày càng gần gũi với nhân dân, hiểu nhu cầu thực tiễn, giải quyết tranh chấp kịp thời, nhân văn và tôn trọng đạo lý dân tộc. Khi người dân coi Tòa án là chỗ dựa tin cậy cuối cùng, hình ảnh “pháo đài” công lý mới thực sự vững chãi và trường tồn.
Với bề dày truyền thống 80 năm và sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, hệ thống Tòa án nhân dân sẽ tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột, góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa hiện đại, nhân văn, xứng đáng là “pháo đài” chính trị‑pháp lý vững chắc trong lòng nhân dân.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đang tới gần, dự kiến sẽ đưa ra những quyết sách mạnh mẽ, đồng bộ, tạo xung lực mới cho công cuộc xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Việc tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm của Tòa án trong cải cách tư pháp, cùng các chủ trương về thể chế, nguồn nhân lực, cơ sở vật chất và công nghệ, sẽ là nền tảng vững chắc cho sự phát triển toàn diện của Tòa án trong kỷ nguyên mới.
